జనజాతీయ గౌరవ దినోత్సవం: రూ. 3 వేల కోట్ల గిరిజన అభివృద్ధి ప్రాజెక్టులకు ప్రధాని శ్రీకారం
జనజాతీయ గౌరవ దినోత్సవం: రూ. 3 వేల కోట్ల గిరిజన అభివృద్ధి ప్రాజెక్టులకు ప్రధాని శ్రీకారం
modi


న్యూఢిల్లీ, 15 నవంబర్ (హి.స.)

దేశవ్యాప్తంగా ఉన్న గిరిజన వర్గాలకు విద్య, వైద్యం, జీవనోపాధి అవకాశాలు కల్పించడంతో పాటు సామాజిక మౌలిక సదుపాయాలను బలోపేతం చేసే లక్ష్యంతో ప్రధానమంత్రి నరేంద్ర మోదీ ఆదివారం సుమారు రూ. 3,000 కోట్ల విలువైన 246 అభివృద్ధి ప్రాజెక్టులను ప్రారంభించి, శంకుస్థాపన చేశారు. గిరిజన స్వాతంత్ర్య సమరయోధుడు ధర్తీ ఆబా భగవాన్ బిర్సా ముండా 151వ జయంతిని పురస్కరించుకుని నిర్వహించిన 'జనజాతీయ గౌరవ దినోత్సవం' సందర్భంగా ఈ కార్యక్రమాలను ప్రకటించారు.

మహారాష్ట్రలోని గడ్చిరోలిలో ఏర్పాటు చేసిన ఈ కార్యక్రమంలో ప్రధాని మోదీ వీడియో కాన్ఫరెన్స్ ద్వారా పాల్గొని ప్రసంగించారు. నవంబర్ 1 నుంచి 15 వరకు దేశవ్యాప్తంగా నిర్వహించిన పక్షం రోజుల 'జనజాతీయ గౌరవ పక్షోత్సవాల' ముగింపు వేడుకలకు ఈ కార్యక్రమం వేదికైంది.

మొత్తం 246 ప్రాజెక్టులలో 173 ప్రాజెక్టులను ప్రధాని ప్రారంభించారు. వీటిలో గిరిజన విద్యార్థుల కోసం ఏర్పాటు చేసిన 38 ఏకలవ్య మోడల్ రెసిడెన్షియల్ పాఠశాలలు (ఈఎంఆర్ఎస్), ప్రధానమంత్రి జనజాతి ఆదివాసీ న్యాయ మహా అభియాన్ (పీఎం-జన్మన్) కింద నిర్మించిన 100 బహుళ ప్రయోజన కేంద్రాలు ఉన్నాయి. గిరిజన ఆవాసాలలో ప్రభుత్వ సేవలను అందించడానికి, సామాజిక కార్యక్రమాల నిర్వహణకు స్థానిక కేంద్రాలుగా వీటిని రూపొందించారు.

ప్రారంభించిన ప్రధాన ప్రాజెక్టులలో అరుణాచల్ ప్రదేశ్‌లోని ఇటానగర్‌లో ఉన్న గిరిజన పరిశోధనా సంస్థ (టీఆర్ఐ) నూతన భవనం, మిజోరంలోని రోపులియాని గిరిజన స్వాతంత్ర్య సమరయోధుల మ్యూజియం ఉన్నాయి. గిరిజన చరిత్ర, సాంస్కృతిక సంప్రదాయాలు, వారసత్వాన్ని పరిరక్షించి, ప్రోత్సహించే ఉద్దేశంతో వీటిని నిర్మించారు.

మిజో గిరిజన స్వాతంత్ర్య సమరయోధుల ధైర్యసాహసాలు, త్యాగాలకు నివాళిగా ఈ మ్యూజియాన్ని నిర్మించారు. బ్రిటిష్ వలస పాలనను ఎదిరించిన 19వ శతాబ్దపు మిజో గిరిజన నాయకురాలు రోపులియాని పేరును దీనికి పెట్టారు. ఈ ప్రాంత చారిత్రక వారసత్వాన్ని, భారత స్వాతంత్ర్య పోరాటంలో గిరిజన వర్గాల సహకారాన్ని ఇది చాటిచెబుతుంది.

అలాగే 73 ప్రాజెక్టులకు ప్రధానమంత్రి శంకుస్థాపన చేశారు. గిరిజన పిల్లలకు నాణ్యమైన విద్యను చేరువ చేసే లక్ష్యంతో 19 కొత్త ఏకలవ్య మోడల్ రెసిడెన్షియల్ పాఠశాలలు, గిరిజన ఉత్పత్తిదారులకు మార్కెట్ సౌకర్యాలను మెరుగుపరిచి వారి జీవనోపాధిని బలోపేతం చేసేందుకు 12 గిరిజన బహుళ ప్రయోజన మార్కెటింగ్ కేంద్రాలు (టీఎంఎంసీ) వీటిలో ఉన్నాయి. మిగిలిన 42 ప్రాజెక్టులను పీఎం-జన్మన్, ధర్తీ ఆబా జనజాతీయ గ్రామ ఉత్కర్ష్ అభియాన్ (డీఏజేజీయూఏ) కింద చేపట్టనున్నారు.

గిరిజన ప్రాంతాలలో అత్యవసర సేవలను మెరుగుపరచడం, స్థానిక మౌలిక సదుపాయాలను బలోపేతం చేయడం, సామాజిక-ఆర్థిక అభివృద్ధికి మెరుగైన అవకాశాలను సృష్టించడంపై ఈ ప్రాజెక్టులు దృష్టి సారిస్తాయి.

భగవాన్ బిర్సా ముండా జయంతిని పురస్కరించుకుని ఏటా నవంబర్ 15న జనజాతీయ గౌరవ దినోత్సవాన్ని నిర్వహిస్తున్నారు. గిరిజన స్వాతంత్ర్య సమరయోధుల త్యాగాలను గుర్తించడంతో పాటు దేశ నిర్మాణంలో గిరిజన వర్గాల సాంస్కృతిక వారసత్వాన్ని, పాత్రను గౌరవించేందుకు భారత ప్రభుత్వం 2021లో ఈ దినోత్సవాన్ని ప్రకటించింది.

2026 వేడుకలకు ముందు జనజాతీయ గౌరవ పక్షోత్సవాల కింద జాతీయ, క్షేత్ర స్థాయిలో అనేక కార్యక్రమాలు నిర్వహించారు. ఏకలవ్య మోడల్ రెసిడెన్షియల్ పాఠశాలల విద్యార్థులతో రాష్ట్రపతి ద్రౌపది ముర్ము ముఖాముఖి, జాతీయ గిరిజన సాహిత్య ఉత్సవం, సంప్రదాయ గిరిజన వైద్యులకు సామర్థ్య పెంపుదల కార్యక్రమాలు, అత్యంత వెనుకబడిన గిరిజన తెగల (పీవీటీజీ) కోసం ఆరోగ్య, పోషకాహార శిబిరాలు, గిరిజన గ్రామాలలో ప్రజల భాగస్వామ్య కార్యక్రమాలు ఇందులో భాగంగా జరిగాయి.

---------------

హిందూస్తాన్ సమచార్ / Santhosha Laxmi


 rajesh pande