న్యూఢిల్లీ, 15 జూలై (హి.స.)

భారత్‌ను గ్లోబల్ సెమీకండక్టర్ హబ్‌గా మార్చే దిశగా కేంద్ర ప్రభుత్వం మరో చారిత్రాత్మక అడుగు వేసింది. ప్రధానమంత్రి నరేంద్ర మోదీ అధ్యక్షతన బుధవారం (జూలై 15, 2026) జరిగిన కేంద్ర మంత్రివర్గ (కేబినెట్) సమావేశంలో అత్యంత ప్రతిష్టాత్మకమైన ‘సెమికాన్ 2.0’ (Semicon 2.0) పథకానికి ఆమోదం లభించింది.

దేశీయంగా చిప్ డిజైన్, తయారీ మరియు పూర్తి స్థాయి సెమీకండక్టర్ వ్యవస్థను బలోపేతం చేయడం కోసం ఏకంగా ₹1,27,500 కోట్ల బడ్జెట్ కేటాయింపులతో ఈ భారీ ప్రాజెక్టును ప్రభుత్వం ముందుకు తీసుకువచ్చింది.

ఈ మెగా ప్రాజెక్టుకు సంబంధించిన పూర్తి వివరాలు మరియు కీలక అంశాలు:

సెమికాన్ 2.0 ప్రధాన లక్ష్యం

ఇప్పటికే విజయవంతంగా నడుస్తున్న 'సెమికాన్ 1.0' వేగాన్ని మరింత ముందుకు తీసుకెళ్లడమే సెమికాన్ 2.0 ముఖ్య ఉద్దేశం. ఈ రంగంలో భారతదేశానికి దీర్ఘకాలిక విధానపరమైన మద్దతును అందించడం ద్వారా, ప్రపంచ సెమీకండక్టర్ మ్యాప్‌లో భారత్‌ను అగ్రగామిగా నిలబెట్టాలని ప్రభుత్వం లక్ష్యంగా పెట్టుకుంది.

6 ముఖ్యమైన స్తంభాలు (Six Pillars)

ఈ పథకాన్ని ఆరు ప్రధాన రంగాలపై దృష్టి కేంద్రీకరిస్తూ రూపొందించారు:

చిప్ డిజైన్ : భారతదేశంలో ఇప్పటికే 105 కి పైగా స్టార్టప్‌లు చిప్‌లను అభివృద్ధి చేయడం ప్రారంభించాయి. ఇప్పుడు ఈ వ్యవస్థను మరింత లోతుగా విస్తరిస్తూ.. వాణిజ్య, వ్యూహాత్మక అవసరాల కోసం సొంతంగా మేధో సంపత్తి (IPs) మరియు పూర్తి చిప్ సిస్టమ్స్‌ను తయారు చేయడంపై దృష్టి పెడతారు.

యంత్రాలు మరియు ముడి పదార్థాలు : సెమీకండక్టర్ల తయారీకి అవసరమయ్యే యంత్రాలు, ప్రత్యేక రసాయనాలు, వాయువులు మరియు ముడి పదార్థాలను దేశీయంగా తయారు చేసే కంపెనీలకు, ఇందులో పరిశోధనలు (R&D) చేసే వారికి భారీగా ప్రోత్సాహకాలు (Incentives) అందిస్తారు.

ఫ్యాబ్రికేషన్ ఫెసిలిటీస్ ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఉన్న దిగ్గజ చిప్ తయారీ సంస్థలను భారతదేశంలో ప్లాంట్లు (Fabs) పెట్టేలా ఆకర్షించడం. భారతదేశపు మొట్టమొదటి సెమీకండక్టర్ ఫ్యాబ్రికేషన్ ప్లాంట్ 2028 లో ప్రారంభం కానుంది.

అడ్వాన్స్‌డ్ ప్యాకేజింగ్ (ATMP/OSAT): సెమీకండక్టర్ అసెంబ్లీ, టెస్టింగ్ మరియు ప్యాకేజింగ్ రంగాన్ని మరింత బలోపేతం చేయడం ద్వారా గ్లోబల్ సప్లై చైన్‌కు భారత్‌ను ప్రత్యామ్నాయంగా మార్చడం.

పరిశోధన మరియు అభివృద్ధి : అత్యాధునిక సాంకేతికతపై నిరంతరం పరిశోధనలు చేయడం.

నైపుణ్యాభివృద్ధి: ఈ హైటెక్ రంగంలో లక్షలాది మంది భారతీయ యువతకు అంతర్జాతీయ స్థాయి నైపుణ్య శిక్షణ ఇచ్చి, నిపుణులైన వర్క్‌ఫోర్స్‌ను సిద్ధం చేయడం.

ఇప్పటివరకు సాధించిన ప్రగతి (సెమికాన్ 1.0 కింద)

కేంద్ర ఐటీ మంత్రి అశ్విని వైష్ణవ్ వెల్లడించిన వివరాల ప్రకారం:

₹1.64 లక్షల కోట్ల పెట్టుబడితో ఇప్పటివరకు దేశంలో 12 తయారీ యూనిట్లకు ఆమోదం లభించింది. ఇందులో ఒక సిలికాన్ ఫ్యాబ్, ఒక సిలికాన్ కార్బైడ్ ఫ్యాబ్, ఒక గాలియం నైట్రైడ్ మైక్రో ఎల్ఈడీ డిస్ప్లే ఫ్యాబ్ మరియు 9 ప్యాకేజింగ్ యూనిట్లు ఉన్నాయి.

వీటిలో మైక్రాన్ (Micron), కేన్స్ (Kaynes), సీజీ సెమీ (CG Semi) వంటి మూడు ప్రముఖ కంపెనీలు ఇప్పటికే కమర్షియల్ ప్రొడక్షన్ (ఉత్పత్తిని) ప్రారంభించాయి. మరో ప్లాంట్ కొద్ది నెలల్లో ప్రారంభం కానుంది.

చిప్ డిజైన్ రంగంలో సుమారు 24 స్టార్టప్‌లు మరియు MSME లకు ప్రభుత్వం ఆర్థిక సహాయం అందిస్తోంది.

ఉపయోగాలు: ఈ ప్రాజెక్ట్ వల్ల ఆటోమొబైల్స్ (కార్లు/వాహనాలు), టెలికాం రంగం, డిఫెన్స్, ఏరోస్పేస్, స్మార్ట్‌ఫోన్లు మరియు గృహోపకరణాల తయారీకి అవసరమైన చిప్‌ల కొరత తీరడమే కాకుండా, దేశంలో లక్షలాది మందికి ఉపాధి అవకాశాలు లభిస్తాయి. ఇది 'మేక్ ఇన్ ఇండియా' మరియు 'ఆత్మనిర్భర్ భారత్' సాధనలో అత్యంత కీలకమైన అడుగు.

---------------

హిందూస్తాన్ సమచార్ / Santhosha Laxmi