రాయ్‌పూర్, 05 జూలై (హి.స.)

భారతీయ జానపద సంస్కృతిలో ఒక సువర్ణ అధ్యాయం ముగిసింది. ప్రముఖ జానపద కళాకారిణి, పండవానీ గాయని, పద్మవిభూషణ్ అవార్డు గ్రహీత తీజన్ బాయి (70) ఆదివారం తెల్లవారుజామున కన్నుమూశారు. ఛత్తీస్‌గఢ్ రాజధాని రాయ్‌పూర్‌లోని ఎయిమ్స్ ఆసుపత్రిలో చికిత్స పొందుతూ ఆమె తుదిశ్వాస విడిచారు.

గత కొంతకాలంగా ఆమె అనారోగ్యంతో బాధపడుతున్నట్లు వైద్యులు తెలిపారు. ప్రపంచ వేదికపై పండవానీ వైభవం ఛత్తీస్‌గఢ్‌కు చెందిన సాంప్రదాయ జానపద కళ 'పండవానీ'ని ప్రపంచ స్థాయికి తీసుకెళ్లిన ఘనత తీజన్ బాయిదే. కేవలం గానంతోనే కాకుండా, తన అద్భుతమైన నటన, హావభావాలు, శక్తివంతమైన గొంతుతో ఆమె మహాభారత కథలను జన బాహుళ్యంలోకి తీసుకెళ్లారు. కేవలం దేశంలోనే కాకుండా, విదేశాల్లోని ప్రతిష్టాత్మక వేదికలపై భారతీయ జానపద కళల పతాకాన్ని ఎగురవేశారు. గనియారీ గ్రామం నుండి ప్రపంచ దేశాధినేతల వరకు.. ఛత్తీస్‌గఢ్‌లోని దుర్గ్ జిల్లా గనియారీ గ్రామంలో జన్మించిన తీజన్ బాయి, తన కళా జీవితంలో ఎన్నో మైలురాళ్లను అధిగమించారు. భారత మాజీ ప్రధాని ఇందిరా గాంధీతో పాటు ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఉన్న పలువురు దేశాధినేతల సమక్షంలో ఆమె తన పండవానీ ప్రదర్శనలు ఇచ్చి ప్రశంసలు అందుకున్నారు. పురస్కారాల ప్రస్థానం జానపద రంగానికి ఆమె చేసిన అసమాన సేవలకు గాను దేశ విదేశాల్లో ఎన్నో అత్యున్నత పురస్కారాలు లభించాయి: 1987: పద్మశ్రీ పురస్కారం2003: పద్మభూషణ్ పురస్కారం2019: దేశ రెండవ అత్యున్నత పౌర పురస్కారం 'పద్మవిభూషణ్'అంతర్జాతీయ గౌరవం: జపాన్ ప్రభుత్వ ప్రతిష్టాత్మక 'ఫుకుయోకా కళా పురస్కారం' వారిని వరించాయి.

దేశవ్యాప్తంగా ప్రముఖుల సంతాపం తీజన్ బాయి మరణవార్త తెలియగానే దేశవ్యాప్తంగా కళా, సాహిత్య, రాజకీయ రంగాలు తీవ్ర దిగ్భ్రాంతికి లోనయ్యాయి. ప్రధానమంత్రితో పాటు పలువురు ప్రముఖులు, సాంస్కృతిక సంస్థలు ఆమెకు భావగర్భితమైన నివాళులర్పించారు. ఆమె మరణం భారతీయ జానపద కళా రంగానికి, ముఖ్యంగా ఛత్తీస్‌గఢ్ సాంస్కృతిక రంగానికి తీరని లోటు అని పేర్కొన్నారు.

---------------

హిందూస్తాన్ సమచార్ / Santhosha Laxmi